ไม้เต็ง ปลวกกินได้ แม้จะเป็นไม้เนื้อแข็งที่หนักและแน่นมาก ความแข็งช่วยให้ไม้ทนแรงกดและแรงกระแทก แต่ไม่ได้ทำให้ปลวกไม่กิน งานไม้เต็งที่อยู่ได้นานจึงมาจากการออกแบบให้ไม้แห้ง ไม่ติดดิน ทาน้ำยาให้ครบจุด และตรวจดูเป็นระยะ ไม่ได้มาจากชนิดไม้อย่างเดียว
คำถามว่าไม้เต็งปลวกกินไหม เป็นคำถามที่ลูกค้าถามวิวัฒน์ชัยค้าไม้บ่อยที่สุดข้อหนึ่ง ก่อนสั่งไม้ไปทำพื้นระเบียง ศาลา หรือรั้ว เราจึงสรุปคำตอบแบบตรงไปตรงมา พร้อมวิธีป้องกันที่ช่างและเจ้าของบ้านทำได้เอง ถ้ายังไม่รู้จักไม้ชนิดนี้ อ่านภาพรวมก่อนได้ที่ ไม้เต็งคืออะไร
1. ไม้เต็งปลวกกินไหม คำตอบแบบตรงไปตรงมา
ปลวกกินไม้เต็งได้ โดยเฉพาะส่วนกระพี้ และไม้ที่อยู่ในที่ชื้นหรือสัมผัสดิน ไม้เต็งจัดอยู่ในไม้กลุ่มบาเลา (Balau) ซึ่งเป็นไม้เนื้อแข็งหนักในสกุล Shorea และแหล่งอ้างอิงด้านไม้ให้ภาพเรื่องปลวกตรงกันว่าไม่ควรนับเป็นไม้กันปลวก
| แหล่งอ้างอิง | สิ่งที่บอกเกี่ยวกับไม้กลุ่มบาเลา | แปลเป็นงานจริง |
|---|---|---|
| WoodSolutions (ออสเตรเลีย) | จัดความต้านทานปลวกว่าไม่ทนปลวก และมอดเจาะไม้กินกระพี้ได้ | ต้องป้องกันปลวกเหมือนไม้ทั่วไป |
| Wood Database | ความทนผุแตกต่างกันมากตามชนิดไม้ในกลุ่ม ให้มองว่าไม่ทนผุ และแมลงเข้าทำลายได้ | อย่าวางใจว่าไม้แข็งแล้วจะอยู่ได้เองในที่ชื้น |
| PROSEA (ฐานความรู้พืชเศรษฐกิจเอเชียตะวันออกเฉียงใต้) | แก่นไม้ทนทานตามธรรมชาติ แต่น้ำยาซึมเข้าแก่นยาก ส่วนกระพี้น้ำยาซึมง่ายและเชื้อราเข้าได้ง่าย | ตัดกระพี้ออกในจุดเสี่ยง และทาน้ำยาให้ทั่วโดยเฉพาะหน้าตัด |
1.1 ทำไมไม้แข็งก็ยังโดนปลวก
ปลวกที่ทำบ้านเสียหายส่วนใหญ่เป็นปลวกใต้ดิน ซึ่งขึ้นมาจากดินและหาไม้ที่มีความชื้น ไม้ที่เปียกบ่อยหรือแตะดินจึงเป็นเป้าหมายแรกเสมอ ความแน่นของเนื้อไม้ทำให้กินช้าลงได้ แต่ถ้าไม้ชื้นและปลวกเข้าถึงได้ทุกวัน ไม้แข็งก็เสียหายได้เหมือนกัน
1.2 ไม้เต็งเก่า ปลวกไม่กินจริงไหม
ความเชื่อว่าไม้เก่าปลวกไม่กิน มักมาจากไม้ที่ถูกใช้ในที่แห้งมานาน และกระพี้ถูกตัดทิ้งหรือผุไปแล้ว ไม้เต็งเก่าที่เหลือแต่แก่นจึงดูทน แต่ถ้านำไปวางในที่ชื้นหรือติดดิน ปลวกก็เข้าได้เช่นเดียวกับไม้ใหม่
2. จุดเสี่ยงที่ทำให้งานไม้เต็งโดนปลวกและผุ
ปลวกและเชื้อราต้องการสิ่งเดียวกัน คือความชื้นและทางเข้าถึงไม้ ถ้าตัดสองอย่างนี้ได้ ความเสี่ยงลดลงมาก จุดที่เราเห็นปัญหาบ่อยในงานไม้เต็งมีดังนี้
| จุดเสี่ยง | ทำไมเสี่ยง | ป้องกันอย่างไร |
|---|---|---|
| โคนเสาและตงที่ติดดิน | ปลวกใต้ดินขึ้นได้ตรง ไม้ไม่เคยแห้ง | ตั้งบนฐานคอนกรีตหรือฐานเหล็ก ยกไม้พ้นดิน |
| ใต้พื้นระเบียงที่อับลม | ความชื้นค้าง ไม้แห้งช้า | เปิดช่องลมใต้พื้น เว้นร่องระหว่างแผ่น |
| หน้าตัดปลายไม้และรูเจาะ | ดูดน้ำเร็วที่สุด และมักไม่ได้ทาน้ำยา | ทาน้ำยารักษาเนื้อไม้ทุกหน้าตัดหลังตัดและเจาะ |
| ไม้ที่มีกระพี้ติดมาก | กระพี้ถูกแมลงและเชื้อราเข้าง่ายกว่าแก่น | ตัดกระพี้ออกในชิ้นที่อยู่ใกล้ดินหรือน้ำ |
| กระถางต้นไม้ ดิน หรือใบไม้กองชิดไม้ | เป็นทั้งความชื้นและสะพานให้ปลวกเดินขึ้น | ยกกระถางบนขาตั้ง เก็บกวาดเศษใบไม้ |
2.1 แยกกระพี้กับแก่นไม้เต็งให้เป็น
กระพี้คือเนื้อไม้ชั้นนอกของลำต้น มักเห็นเป็นแถบสีอ่อนกว่าที่ขอบท่อน ส่วนแก่นอยู่ด้านในสีเหลืองน้ำตาลถึงน้ำตาลอมแดง ชิ้นที่จะใช้ใกล้ดินหรือจุดที่เปียกบ่อยควรเลือกชิ้นที่เป็นแก่นมากที่สุด วิธีอ่านรูปแบบและตรวจไม้ตอนรับของอยู่ใน ไม้เต็งมีกี่แบบ
3. ป้องกันปลวกตั้งแต่ออกแบบและติดตั้งไม้เต็ง
วิธีที่ได้ผลที่สุดคือทำให้ปลวกเข้าถึงไม้ยาก และทำให้ไม้แห้งเร็วหลังเปียก ทั้งสองข้อทำได้ตั้งแต่ตอนวางแบบ ไม่ต้องรอแก้ทีหลัง
3.1 ยกไม้ให้พ้นดิน
งานที่ไม้เต็งต้องลงพื้น เช่น เสาศาลาหรือตงระเบียง ให้ตั้งบนตอม่อคอนกรีตหรือฐานเหล็กแทนการฝังไม้ลงดินโดยตรง ไม้ที่อยู่เหนือดินแห้งได้ ตรวจดูง่าย และถ้ามีทางเดินดินของปลวกขึ้นมาก็จะเห็นชัดบนผิวคอนกรีต
3.2 ให้น้ำไหลออกและลมผ่าน
- พื้นระเบียงไม้เต็งเว้นร่องระหว่างแผ่นพอให้น้ำไหลลงและลมผ่าน
- ปรับพื้นด้านล่างให้มีความลาดเพื่อไม่ให้น้ำขังใต้พื้นไม้
- หัวเสาและปลายไม้ที่หงายขึ้นรับฝน ทำมุมเอียงหรือติดฝาครอบ
- เว้นระยะไม้จากผนังที่ชื้น ไม่ให้ไม้ชนผนังตรง ๆ
3.3 เจาะนำก่อนยึด ลดรอยแตกที่น้ำจะซึม
ไม้เต็งแน่นมากและแตกง่ายเมื่อตอกตะปูหรือขันสกรูโดยไม่เจาะนำ รอยแตกเหล่านี้กลายเป็นทางให้น้ำซึมเข้าเนื้อไม้ การเจาะนำและใช้สกรูที่ทนสนิมสำหรับงานภายนอกจึงช่วยเรื่องความทนทานไปด้วย ข้อเสียเรื่องน้ำหนักและการทำงานยากของไม้ชนิดนี้สรุปไว้ใน ข้อดีข้อเสียไม้เต็ง
4. ทาน้ำยาและเคลือบผิวไม้เต็ง ช่วยได้แค่ไหน
น้ำยาและสีช่วยได้จริง แต่ต้องเข้าใจว่าช่วยตรงไหน เพื่อไม่คาดหวังเกินจริงและไม่ข้ามขั้นตอนที่สำคัญกว่า
4.1 น้ำยารักษาเนื้อไม้ ทาให้ทั่วก่อนประกอบ
แก่นไม้เต็งแน่นจนน้ำยาซึมเข้าได้ไม่ลึก การทาด้วยแปรงจึงปกป้องผิวนอก กระพี้ และหน้าตัดเป็นหลัก เวลาที่ดีที่สุดคือหลังตัดและเจาะเสร็จแต่ก่อนประกอบ เพราะยังทาถึงทุกด้าน รวมถึงด้านที่จะชิดกันหรือแนบพื้น ทุกครั้งที่ตัดหรือเจาะเพิ่มหน้างานให้ทาซ้ำที่หน้าตัดใหม่ ใช้และเก็บน้ำยาตามฉลากผู้ผลิต สวมถุงมือ และทาในที่อากาศถ่ายเท ที่ร้านมีน้ำยารักษาเนื้อไม้จำหน่าย สอบถามทีมงานได้ว่าตัวไหนใช้กับงานภายนอกได้
4.2 สีทาพื้นไม้และน้ำมันเคลือบ ช่วยกันน้ำ ไม่ใช่กันปลวก
สีทาพื้นไม้หรือสีย้อมไม้สำหรับภายนอกช่วยให้ผิวไม้ไม่ดูดน้ำเร็ว ลดการแตกผิวจากแดดและฝน ไม้จึงแห้งเร็วและเสี่ยงผุน้อยลง แต่ชั้นสีไม่ได้กันปลวก ถ้าปลวกเข้าจากด้านที่ติดพื้นหรือจากรอยแตก สีด้านบนก็ช่วยไม่ได้
4.3 งานในตัวบ้าน คุยกับบริษัทกำจัดปลวก
ถ้าไม้เต็งเป็นโครงสร้างในบ้าน เช่น พื้นหรือโครงหลังคา การป้องกันที่ได้ผลกว่าคือระบบป้องกันปลวกของตัวบ้าน เช่น การวางท่อเติมน้ำยาหรือการอัดน้ำยาลงดินรอบอาคาร ซึ่งควรให้บริษัทกำจัดปลวกที่มีใบอนุญาตประเมินและทำให้
5. ตรวจปลวกในงานไม้เต็งอย่างไร ให้เจอก่อนเสียหาย
ปลวกกินจากด้านในออกมา ผิวไม้อาจยังดูปกติขณะที่ด้านในเสียหายแล้ว การตรวจเป็นระยะจึงสำคัญพอ ๆ กับการป้องกัน ช่วงที่ควรตรวจละเอียดคือก่อนและหลังหน้าฝน
5.1 สัญญาณที่ควรสังเกต
- ทางเดินดินเป็นเส้นตามโคนเสา ผนัง หรือฐานคอนกรีต
- เคาะไม้แล้วเสียงกลวง หรือกดแล้วยุบผิดปกติ
- ขุยดินหรือขุยไม้ร่วงใต้พื้นและตามรอยต่อ
- ปีกแมลงเม่ากองอยู่ใกล้ประตู หน้าต่าง หรือดวงไฟ
- ผิวไม้พองหรือมีรูเล็กที่เพิ่งเกิดขึ้น
5.2 เจอปลวกแล้วทำอย่างไร
อย่ารื้อหรือฉีดสเปรย์ไล่ปลวกเองทันที เพราะปลวกอาจย้ายไปจุดอื่นที่มองไม่เห็น ให้ถ่ายรูปจุดที่พบ ติดต่อบริษัทกำจัดปลวกเพื่อกำจัดที่รัง แล้วจึงเปลี่ยนชิ้นไม้ที่เสียหาย ชิ้นที่ใส่ใหม่ให้ตัดกระพี้ออกและทาน้ำยาทุกหน้าก่อนติดตั้ง
5.3 ตารางดูแลง่าย ๆ ตลอดปี
| ช่วงเวลา | สิ่งที่ทำ |
|---|---|
| ทุกเดือน | เก็บกวาดใบไม้และดินที่กองชิดไม้ ดูว่าไม่มีน้ำขังใต้พื้น |
| ก่อนหน้าฝน | ตรวจโคนเสา ฐาน และรอยต่อ ทาสีหรือน้ำยาซ่อมจุดที่ผิวลอก |
| หลังหน้าฝน | ตรวจทางเดินดิน เคาะฟังเสียงไม้ ดูรอยแตกใหม่ |
| เมื่อสีเริ่มซีดหรือผิวดูดน้ำ | ทำความสะอาดผิว แล้วทาสีทาพื้นไม้ทับตามคำแนะนำของผู้ผลิต |
6. สรุป ไม้เต็งปลวกกินไหม และสั่งไม้เต็งกับวิวัฒน์ชัยค้าไม้
ไม้เต็งปลวกกินได้ ความแข็งและความหนาแน่นราว 830–1,040 กก./ลบ.ม. ทำให้ไม้ชนิดนี้แข็งแรงและทนแรงกดได้ดี แต่ไม่ได้ทำให้ปลอดปลวก งานไม้เต็งจะอยู่ได้นานเมื่อยกไม้พ้นดิน ให้น้ำไหลออกและลมผ่าน ตัดกระพี้ออกในจุดเสี่ยง ทาน้ำยาให้ครบทุกหน้าตัด และตรวจเป็นระยะ ไม้เต็งจึงยังเป็นตัวเลือกที่ดีสำหรับโครงสร้าง พื้นระเบียงที่มีหลังคา ศาลา และรั้ว เมื่อทำตามหลักเหล่านี้
บริษัทในเครือเรามีประสบการณ์งานไม้มากกว่า 50 ปี ที่ร้านมี ไม้เต็ง Shorea Wood แปรรูปอบแห้ง หนา 0.5 ถึง 4 นิ้ว กว้าง 1–12 นิ้ว ยาว 1–12 ฟุตแบบคละ พร้อมบริการตัดไสตามขนาด และมีน้ำยารักษาเนื้อไม้ สีทาพื้นไม้ สกรู และฮาร์ดแวร์ในที่เดียว เทียบกับไม้สักและไม้แดงได้ใน หมวดไม้สัก เต็ง แดง ทักไลน์ @viwatchai หรือโทร 02-585-7575 / 082-782-4513 บอกงาน จุดที่ติดตั้ง และขนาดที่ต้องการ ทีมงานช่วยคัดไม้ให้เหมาะกับงาน กรุงเทพฯ และปริมณฑลส่งด้วยรถของร้าน ต่างจังหวัดทักมาเช็กการส่งได้ และแจ้งยอดสินค้ากับค่าส่งก่อนยืนยันทุกครั้ง หรือแวะมาเลือกไม้เองที่ 725 ถ.ประชานฤมิตร เขตบางซื่อ (ย่านบางโพ) จันทร์–เสาร์ 8.00–17.00 น.
7. คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับไม้เต็งและปลวก
ไม้เต็งปลวกกินได้ แม้เป็นไม้เนื้อแข็งหนัก โดยเฉพาะส่วนกระพี้และไม้ที่ชื้นหรือติดดิน ไม้เต็งอยู่ในไม้กลุ่มบาเลา ซึ่งแหล่งอ้างอิงด้านไม้จัดว่าไม่ทนปลวก จึงควรป้องกันด้วยการยกไม้พ้นดิน ทาน้ำยา และตรวจเป็นระยะ
ไม่จริงเสมอไป ไม้เต็งเก่าที่ดูทนมักเป็นไม้ที่ใช้ในที่แห้งมานานและเหลือแต่แก่นไม้ ถ้านำไปใช้ในที่ชื้นหรือติดดิน ปลวกก็เข้าทำลายได้เหมือนไม้ใหม่
ควรทา โดยเฉพาะงานภายนอกและชิ้นที่อยู่ใกล้ดิน ให้ทาน้ำยารักษาเนื้อไม้ทุกด้านหลังตัดและเจาะเสร็จก่อนประกอบ และทาซ้ำทุกหน้าตัดใหม่ เพราะแก่นไม้เต็งแน่นจนน้ำยาซึมได้ไม่ลึก หน้าตัดและกระพี้จึงเป็นจุดที่ต้องทาให้ครบที่สุด
ไม่แนะนำให้ฝังไม้เต็งลงดินโดยตรง เพราะดินคือทางเข้าของปลวกใต้ดินและทำให้ไม้ไม่เคยแห้ง ควรตั้งเสาไม้เต็งบนตอม่อคอนกรีตหรือฐานเหล็กให้ไม้อยู่เหนือดิน จะทนกว่าและตรวจดูได้ง่าย
ไม้เต็งหนักมาก ทำงานยาก ตอกตะปูแล้วแตกง่ายจึงต้องเจาะนำก่อนยึด และหดตัวตามแนวขวางค่อนข้างมาก จึงควรพักไม้ให้ปรับตัวกับอากาศก่อนใช้ ข้อดีคือแข็งแรง ทนแรงกดและแรงกระแทกได้ดี เหมาะกับงานโครงสร้างและงานภายนอก
ศิรวิชญ์ หาญวิวัฒนกูล
ผู้เชี่ยวชาญด้านวัสดุไม้ พื้นไม้ จาก วิวัฒน์ชัยค้าไม้